Schulwerk - Sözcük Karşılığı Çeviri

"Schule" sözcüğünün karşılığı "okul". "Werk" sözcüğünün birden çok karşılığı vardır. İnternetteki Zeplink sözlüğü diğerleri yanında aşağıdaki çevirileri vermektedir:

"Yapıt, eser, iş, uğraş".

Schule (= Okul) ve Werk (= İş / Uğraş): Neden Bu Bileşim?
Schulwerk'in en iyi biçimde uygulanacağı yerin okul olduğunu Carl Orff sürekli vurgulamıştır. Orff'un temel fikirlerinden biri, her çocuğun kendini müzik, dans ve dille ifade etme potansiyeli - hatta hakkı ve gereksinimi- olmasıdır. Schulwerk'in genel eğitim veren okullara girmesiyle tüm çocuklar müzik yapma ve dans etme olanağına kavuşurlar. "Müzik ve hareket eğitiminin, çocuklar için müziğin yeri Orff'un her zaman vurguladığı gibi, okuldur. Bu, temel eğitimin içindedir, ona ek olarak yapılacak bir şey değildir. Orff'a göre, müzik ve hareket eğitiminde söz konusu olan yalnızca müzik eğitimi değildir, insanın yetiştirilmesidir." (Jungmair, Das Elementare, s. 246, 1992). Orff'un bu düşünceleri kelime seçiminde ( Schulwerk) kendini göstermektedir.

"Werk" sözcüğünün birçok anlamı vardır, bunlardan bazıları: "yapıt", "eser" ("Kunstwerk" karşılığında), "iş", "uğraş" ("Arbeit machen, arbeiten" anlamında). (Zeplink Sözlük, internet, 2005). "Werk" karşılığında "öğreti" sözcüğünün hiç kullanılmamış olması önemlidir. "Werk" sözcüğü tüm bu anlam ve çeviri olanakları kapsamında ele alındığında, Orff-Schulwerk'teki pedagojik çalışmanın temel düşüncesinin oldukça doğru bir tanımı ortaya çıkmaktadır: Çocuklar etkindir, çalışırlar ("uğraşmak") ve yaratıcı bir biçimde materyalle ilgilenirler. Bunun sonucunda çocuğun kendisine ait, çocukça bir sanat eseri (=Kunstwerk: "yapıt", "eser") ortaya çıkar veya çıkabilir. "Çocuğun ilk yaratı denemeleri, kendi bulduğu bir melodi, bir dans hareketi çoğunlukla dahice çözümler olarak gözükebilir. Ritim, melodi ve dans örneklerinin çalışılması ve içselleştirilmesiyle, ritimde güven duygusunun artmasıyla oluşan belli sonuçları, çocuk, kullanabileceği malzeme diye değerlendirir." (Jungmair: Das Elementare, s. 215).

Sorun
Sorun basittir: Almanca "Werk" sözcüğünün tek başına taşıdığı anlamın karşılığında Türkçede en az üç dört sözcük kullanmak ve tarihsel - pedagojik bir oluşumu inceleyip anlamak gerekir. Bu nedenle "Schulwerk" tek bir sözcükle Türkçeye çevrilemez.

"Schulwerk"in sözcük anlamını karşılayacak çevirinin olanaksızlığı sadece Türkçede değil, başka dillerde olduğu gibi İngilizcede de söz konusudur. Goodkin aynı sorunsal konusunda şöyle yazıyor: "Birçok kişi bu kelimenin seçilmiş olmasını talihsizlik olarak nitelendiriyor. Çünkü bizlere sıkıcı matematik çalışma kağıtlarını, yazı çalışmalarını ve çoktan seçmeli testleri anımsatıyor. Halbuki 'Werk' (iş) çok yönlü bağlantıları olan geniş bir kelime--- Çok basit olarak 'bir şeyi başarmak için sarf edilen efor' anlamına gelebilir. Bir opera, bir sanat işi anlamına gelebilir--- bir yaparak öğrenme aracı olabilir, 'oyun çocukların işidir´de olduğu gibi.----Wolfgang Hartmann Orff'un bu kelimeyi muhtemelen 'Wekschule' terimiyle olan bağlantısından dolayı kullandığını iddia eder - Almanya'da 1920´lerde öğrenmek için elleri kullanma yaklaşımını önemseyen bir hareket. 'Werk´in bu genişletilmiş tanımlamasıyla, çocuklar müziği birlikte çalıştıkları projelerde müzik yaparak öğreniyorlar. Bu işi okulların içine sokmak suretiyle -Schulwerk- Orff, okulların 'bunun yapılabileceği en verimli yer' olacağını, buralarda devamlı ve gelişen bir iş yapma imkanı olabileceğini; diğer derslerle olan ilişkilerin keşfedilip, geliştirilip kaynaştırılabileceğini fark etti.--- Bu bağlamda görüldüğü gibi Orff-Schulwerk bu süreci tarif eden çok uygun bir tanımdır."
(Doug Goodkin: Play, Sing and Dance; s.2)

Uzmanlık dilinde ve literatürde "Schulwerk" sözcüğünün çevrilmediği görülmektedir. Dünyanın her yerinde, her dilde Almanca orijinal tanım bir uzmanlık terimi olarak kullanılmaktadır.